Pyetja:

Ne Kuran pėrmenden disa ajete ku behet pyetje dhe pikerisht ne suren Muminun Allahu thote: "Thuaj! Kush ėshtė Zoti i qiejve dhe i Arshit madhėshtor? Ndėrsa pėrgjigja vjen duke i thėnė: "Thuaj! Ato janė tė Allahut." Pyetja ime qendron ketu: pyetja bėhet “kush ėshtė?”, ndėrsa pėrgjigja vjen “tė Allahut.” Po ta shikojme nga prizmi i gjuhės arabe, pyetja do tė ishte kėshtu: “kul men rrabu...?” ndėrsa pėrgjigja vjen: “kul lilah…” Ēfarė sqarimi mund tė na jepni?

Pėrgjigja:

Allahu i Lartėsuar thotė nė suren Muminun:

Rasti i parė:

“Thuaj! "Kush ėshtė Zoti i shtatė qiejve dhe Zot i Arshit tė madh?" Ata do tė thonė: ‘Ato janė tė Allahut!’ Thuaju! ‘E pse nuk e keni dro pra Atė?’" (Muminun, 86-87)

Rasti i dytė:

“Thuaj! ‘Nė dorėn e kujt ėshtė pushteti i ēdo sendi, dhe Ai ėshtė qė mbron (kė tė dojė), e qė prej Atij nuk mund tė ketė tė mbrojtur; nėse jeni qė e dini?’ Ata do tė thonė: ‘Ato janė tė Allahut!’ Thuaj! ‘E si mashtroheni pra?’" (Muminun, 88-89)

Pyetja tė cilėn e parashtroni ju ėshtė arsyeja se pėrse nė fillim tė ajetit kur ka ardhur nė formė pyetėse me pėremrin “kush?”, nuk ėshtė bėrė pėrgjigja me formėn adekuate gjuhėsore se “Allahu ėshtė Zoti i tyre”, por ka ardhur pėrgjigja me formėn: “Ato janė tė Allahut”, gjithashtu e njejta formė ėshtė pėrdorur edhe nė ajetin tjetėr nė vazhdim. 

Pothuajse tė gjithė komentatorėt e Kuranit qė i qasen sqarimit tė arsyes sė pėrdorimit tė kėsaj forme nė kėto dy raste, por edhe nė raste tjera, thonė se pėrgjigja qė ėshtė dhėnė nė kėtė formė, ėshtė pėrgjigje qė i ėshtė dhėnė kontkestit tė pyetjes, pėr shkak se nga pyetja “Kush ėshtė Zoti i shtatė qiejve…”, nė gjuhen arabe nėnkuptohet edhe se kush ėshtė poseduesi (pronari) i tyre, prandaj ka ardhur edhe pėrgjigja, “Ato janė tė Allahut”, nė kėtė formė.

Kjo formė e pėrgjigjes, nėse bėhet pyetja me pėremrin pyetės: “kush?” nė gjuhėn arabe ėshtė e njohur dhe pėrdoret shpesh, prandaj edhe Imam Sheukani nė tefsirin e tij, shejh Muhamed Emin Shenkiti nė tefsirin e tij dhe mufesirinėt e tjerė,  e para kėtyre tė gjithėve Imam Taberiu nė tefsirin e tij, sqarojnė duke sjellur shembuj tė ndryshėm se njė gjė e tillė ėshtė e pranuar dhe e pėrdorshme nė gjuhėn arabe. Allahu e di mė sė miri.   

Alaudin Abazi

17.01.2006