Falënderimi i takon Allahut Zotit të botëve. Dëshmoj se nuk ka zot tjetër që meriton të adhurohet përveç Allahut dhe dëshmoj se i Dërguari i Allahut, Muhamedi është rob dhe i dërguar i Tij. Paqja dhe mëshira e Allahut qoftë mbi të Dërguarin, mbi familjen e tij të pastër, mbi shokët e tij dhe mbi tabiinët.

Vitet e fundit, tek shumica e muslimanëve, është përhapur një dukuri, e cila është dhënia selam me zë të lartë, kur hyhet në xhami, atyre që janë në namaz me xhemat.

Vjen njëri dhe jep selam me zë xhematit duke u fal, pastaj vjen tjetri, pastaj i treti, i katërti dhe kështu me radhë. Kështu, çdonjëri që hyn në xhami u jep selam atyre që falen.

Për sa i përket kësaj çështjeje është përfolur, diskutuar dhe është thënë shumë, madje kanë ndodhur edhe mospajtime, e kjo, më shtyri që rreth kësaj çështjeje, me ndihmën e Allahut, të flasim diçka.

Ajo që është e ruajtur prej imamëve, në këtë çështje, është se një gjë e tillë është e urryer. Nga imam Shafiu, imam Ahmedi, imam Ebu Hanife transmetohet se nuk lejohet t’i jepet selam atij që është duke u falur. Ndërsa në medhhebin e imam Malikut, janë dy transmetime: njëri lejon dhënien selam atij që është duke u falur, ndërsa tjetri thotë se një gjë e tillë është e urryer, për shkak se e pengon atë që është duke falur namaz.

Imam Shafiu dhe imam Ahmedi kanë argumentuar për këtë çështje me disa hadithe. Prej tyre është fjala e të dërguarit të Allahut, alejhi selam: “Nuk ka dalje nga namazit, për shkak të dyshimit dhe nuk ka selam”.

Kuptimi i këtij hadithi, sikur që e ka komentuar imam Ahemdi, është: “Mos të dalë dikush prej namazit, nëse  dyshon diçka në të dhe mos t’i japë dikujt selam e as mos t’i japë dikush atij (që është duke u falur).”

Sikur që janë argumentuar edhe me hadithin, të cilin e shënon Buhariu, Muslimi, Ibën Maxhe dhe Ahmedi, nga Abdullah b. Umeri, cili ka thënë: “I jepnim selam të dërguarit të Allahut, kur ai ishte në namaz, dhe na kthente neve. Kur u kthyem nga Nexhashiu (prej hixhretit të Etiopisë) i dhamë selam, ndërkohë që ai ishte në namaz, dhe nuk na e ktheu selamin. Kur përfundoi nga namazi tha: ‘Vërtet, namazi ka angazhime.’ (je i zënë me namaz dhe nuk duhet ta kthesh selamin).” Po të njëjtin hadith shënon Ebu Daudi, Nesaiu nga Abdullah b. Mesud. Përveç se Abdullah b.Mesudi ka thënë: “Allahu shpik çfarë të dojë dhe ka bërë që mos të flitet në namaz.” Pastaj i dërguari i Allahut, alejhi selam, ia ktheu selamin. D.m.th.: pas përfundimit të namazit.

Kanë thënë se argumentet tregojnë se nuk është e lejueshme që t’i jepet selam atij që është duke falur namaz dhe nuk është e lejueshme që t’i kthehet selami, për shkak të angazhimit të tij me namaz dhe për shkak se selami është bisedë. Kjo është e njohur  tek medhhebi Ebu Hanifes dhe tek dy nxënësit e tij, Allahu i mëshiroftë të gjithë! Gjithashtu,  kjo është e njohur edhe tek medhhebi i imam Malikut.

Ndërsa ata të cilët e shohin lejimin me shenjë, prej medhhebit maliki, argumentohen me atë që kanë transmetuar Ebu Daudi, Tirmidhiu, Nesaiu nga Suhejb Rrumi, i cili ka thënë: “Kalova pranë të dërguarit të Allahut, kur ai ishte duke u falur, dhe i dhashë selam. Ma kthehu selamin duke me bërë shenjë me gisht”.

Në transmetimin e Xhabir b. Abdullah që e shënon Muslimi, Nesaiu dhe të tjerët, ka thënë Abdullah b. Xhabir: “Më Dërgoi i dërguari i Allahut tek fisi Benu Mustalak. U ktheva dhe ai ishte duke u falur mbi deve dhe i dhashë selam edhe ma bëri mua me dorë kështu (d.m.th.: ma ktheu selamin me  shenjë)”. Ndërsa në një transmetim të Abdullah b. Umer thuhet: “Doli i dërguari i Allahut në xhaminë Kuba për t’u falur në të. I erdhën ensarët dhe i dhanë selam, duke qen ai në namaz. Tha (Abdullah ibën Umer): ‘I thashë Bilalit: si jua ktheu i dërguari i Allahut selamin atyre, kur ata i kanë dhanë selam, duke qenë i dërguari i Allahut në namaz?’ Tha: ‘Ju thoshte kështu.’” Transmetuesi e shtriu dorën  duke e mbajtur anën e poshtme të dorës poshtë, ndërsa shpinën e dorës lart.

Dijetarët e tjerë edhe kthimin e selamit me shenjë nuk e kanë lejuar, duke u mbështetur në hadithin e të dërguarit të Allahut: “Nuk ka dalje nga namazi, për shkak të dyshimit dhe nuk ka selam”. Dhe kanë thënë se argumentet që përmenden për lejimin me shenjë i ka  deroguar  ky hadith.

Kështu ka thënë imam Ahmedi se ai i cili është në namaz nuk duhet t’i japë selam dikujt e as dikush nuk duhet t’i japë atij selam në namaz kur është ai duke u falë.

Gjithashtu, e sqaruam se ajo që është e njohur prej imam Malikut është se nuk është e lejuar që atij që është duke fal namaz t’i jepet selam e as ai të japë selam.

Allahu e di më së miri. Paqja dhe mëshira e Allahut qoftë mbi Muhamedin dhe shokët e tij!

30.01.2007